ಬೆಂಗಳೂರು: ಬೆಂಗಳೂರಿನ ನಾಗರಿಕ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ನಗರದ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿದ್ದ ‘ಬೃಹತ್ ಬೆಂಗಳೂರು ಮಹಾನಗರ ಪಾಲಿಕೆ’ಯನ್ನು (BBMP) ರದ್ದುಪಡಿಸಿ, ಅದರ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ‘ಗ್ರೇಟರ್ ಬೆಂಗಳೂರು ಅಥಾರಿಟಿ’ಯನ್ನು (GBA) ತರಲಾಗಿದೆ.
ಈ ಎರಡರ ನಡುವಿನ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ:
ಬಿಬಿಎಂಪಿ (BBMP – Bruhat Bengaluru Mahanagara Palike):
ಹಳೆಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
2007ರಿಂದ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಏಕೈಕ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ನಾಗರಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿತ್ತು.
ಕಾರ್ಯವ್ಯಾಪ್ತಿ
ಕಸ ನಿರ್ವಹಣೆ, ರಸ್ತೆ ದುರಸ್ತಿ, ಆಸ್ತಿ ತೆರಿಗೆ ಸಂಗ್ರಹ ಮತ್ತು ನಗರದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಸಂಸ್ಥೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿತ್ತು.
ಸಮಸ್ಯೆ: ನಗರದ ಭಾರಿ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ ಮತ್ತು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಿಂದಾಗಿ, ಒಂದೇ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಎಲ್ಲಾ ವಾರ್ಡ್ಗಳ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಸ್ಪಂದಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಇದು ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ವಿಳಂಬಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿತ್ತು.
ಬಿಬಿಎಂಪಿ (BBMP) ಎಂದರೇನು
ಬಿಬಿಎಂಪಿ ಕಳೆದ ಹಲವಾರು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಏಕೈಕ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿತ್ತು. ಸುಮಾರು 800 ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಹರಡಿದ್ದ ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯು 198 ವಾರ್ಡ್ಗಳ ಮೂಲಕ ನಗರದ ಸ್ವಚ್ಛತೆ, ರಸ್ತೆ ನಿರ್ವಹಣೆ, ಆಸ್ತಿ ತೆರಿಗೆ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿತ್ತು. ಇದು ನಾಲ್ಕು ಹಂತದ ರಚನೆಯನ್ನು (ಪಾಲಿಕೆ, ವಲಯ ಸಮಿತಿ, ವಾರ್ಡ್ ಸಮಿತಿ ಮತ್ತು ಏರಿಯಾ ಸಭಾಗಳು) ಹೊಂದಿತ್ತು.
ಜಿಬಿಎ (GBA – Greater Bengaluru Authority):
ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಆಡಳಿತವನ್ನು ವಿಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುವ ಉದ್ದೇಶ ಹೊಂದಿದೆ. ಬಿಬಿಎಂಪಿಯನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸಿ, ಅದರ ಬದಲಾಗಿ ಜಿಬಿಎ ಅನ್ನು ಅತ್ಯುನ್ನತ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ನಗರವನ್ನು ಐದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ನಗರ ಪಾಲಿಕೆಗಳಾಗಿ (City Corporations) ವಿಭಜಿಸಿ, ಸಮನ್ವಯತೆಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಹೊಸ ವ್ಯವಸ್ಥೆ:
‘ಗ್ರೇಟರ್ ಬೆಂಗಳೂರು ಗವರ್ನೆನ್ಸ್ ಆಕ್ಟ್, 2024’ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2, 2025 ರಿಂದ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿರುವ ನೂತನ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಆಡಳಿತ ಸಂಸ್ಥೆ.
ಕೆಲಸದ ಸ್ವರೂಪ:
ಇದು ಕೇವಲ ಒಂದು ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಒಂದು ‘ಅಂಬ್ರೆಲಾ’ (Umbrella) ಸಂಸ್ಥೆ. ಇದು ನಗರದ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಮೂರು ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ವಿಂಗಡಿಸಿದೆ.
5 ನಗರ ಪಾಲಿಕೆಗಳು:
ಬೆಂಗಳೂರನ್ನು ಐದು ವಲಯಗಳಾಗಿ (ಉತ್ತರ, ದಕ್ಷಿಣ, ಪೂರ್ವ, ಪಶ್ಚಿಮ ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ) ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಈ ಸಣ್ಣ ಪಾಲಿಕೆಗಳು ಕಸ ನಿರ್ವಹಣೆ, ಆಸ್ತಿ ತೆರಿಗೆ ಮತ್ತು ದೈನಂದಿನ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ.
ಜಿಬಿಎಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿ:
ಇಡೀ ನಗರದ ಸಮಗ್ರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ, ಮೆಟ್ರೋ ಯೋಜನೆ, ಬಿಡಿಎ (BDA) ಜೊತೆಗಿನ ಸಮನ್ವಯ, ಮತ್ತು ಬೃಹತ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನೆಗಳ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ಜಿಬಿಎ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ನಾಗರಿಕರ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಆಸ್ತಿ ತೆರಿಗೆ, ಖಾತಾ ಮತ್ತು ಇತರ ದಾಖಲೆಗಳ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಅದೇ ಪೋರ್ಟಲ್ಗಳಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುತ್ತವೆ. ಆದರೆ, ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಸಣ್ಣ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ನೀವು ನಿಮ್ಮ ವಲಯದ ಸಣ್ಣ ನಗರ ಪಾಲಿಕೆಯನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಆಡಳಿತದ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಹಂಚಿಕೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ, ಸ್ಥಳೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ದೂರುಗಳಿಗೆ ವೇಗವಾಗಿ ಪರಿಹಾರ ಸಿಗುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ಹೊಂದಿದೆ.