ಜೈಪುರ-ರಾಜಸ್ಥಾನದ ನಗರ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ (ULB) ಚುನಾವಣಾ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ಪ್ರಕಟವಾಗಿದ್ದು, ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿರುವ
ಬಿಜೆಪಿ ಸ್ಪಷ್ಟ ಮುನ್ನಡೆ ಸಾಧಿಸಿ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಪಕ್ಷವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದೆ.
ಒಟ್ಟು 10,244 ವಾರ್ಡ್ಗಳಿಗೆ ನಡೆದ ಈ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ ಶೇ. 40.8 ರಷ್ಟು ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು (4,179 ವಾರ್ಡ್ಗಳು) ತನ್ನದಾಗಿಸಿಕೊಂಡರೆ, ಪ್ರತಿಪಕ್ಷ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಶೇ. 35.3 ರಷ್ಟು ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು (3,613 ವಾರ್ಡ್ಗಳು) ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ.
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 9 ಮತ್ತು 11ರಂದು ಎರಡು ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮತದಾನದ ಫಲಿತಾಂಶ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 14ರಂದು ಪ್ರಕಟಗೊಂಡಿದ್ದು, ರಾಜ್ಯದ 309 ನಗರ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ 10,244 ವಾರ್ಡ್ಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುತೇಕ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ಹೊರಬಿದ್ದಿವೆ. ಅಂತಿಮ ಲಭ್ಯ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಬಿಜೆಪಿ 4,179 ವಾರ್ಡ್ಗಳನ್ನು, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ 3,613 ವಾರ್ಡ್ಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿದ್ದು, ಪಕ್ಷೇತರರು 2,273 ವಾರ್ಡ್ಗಳಲ್ಲಿ ಜಯ ಸಾಧಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಬಿಜೆಪಿ ಶೇ.40.8, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಶೇ.35.3 ಮತ್ತು ಪಕ್ಷೇತರರು ಶೇ.22.2ರಷ್ಟು ವಾರ್ಡ್ಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.
ಇನ್ನುಳಿದಂತೆ ಆರ್ಎಲ್ಪಿ (RLP) 63 ಹಾಗೂ ಸಿಪಿಐ(ಎಂ) 38 ವಾರ್ಡ್ಗಳಲ್ಲಿ ಜಯಗಳಿಸಿವೆ.
ಚುನಾವಣಾ ಮರುವಿಂಗಡಣೆ
2019 ಮತ್ತು 2021 ರ ಹಿಂದಿನ ಚುನಾವಣಾ ಅವಧಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ, ಕ್ಷೇತ್ರ ಮರುವಿಂಗಡಣೆಯಿಂದಾಗಿ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ವಾರ್ಡ್ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಶೇ. 37.1 ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಒಟ್ಟು ವಾರ್ಡ್ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ 7,474 ರಿಂದ 10,244 ಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ.
ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಯುಜಿಸಿ (UGC) ಇಕ್ವಿಟಿ ನಿಯಮಾವಳಿಗಳ ವಿವಾದ ಮತ್ತು ‘ಕಾಕ್ರೋಚ್ ಜನತಾ ಪಾರ್ಟಿ’ಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ನಡುವೆ ನಡೆದ ಈ ಚುನಾವಣೆ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಭಜನ್ ಲಾಲ್ ಶರ್ಮಾ ನೇತೃತ್ವದ ಬಿಜೆಪಿ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಮಹತ್ವದ ಪರೀಕ್ಷೆಯಾಗಿತ್ತು.
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿರುವ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಘಟನಾತ್ಮಕ ನೆರವು ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದ ಸಾಧನೆಗಳ ಪ್ರಚಾರದಿಂದ ಅನುಕೂಲವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ವಾಡಿಕೆಯಂತೆ, ಬಿಜೆಪಿ ತನ್ನ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಗಣನೀಯವಾಗಿ (ಶೇ. 56.8 ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ವಾರ್ಡ್ಗಳು) ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.
ಹಿಂದೆ ಅಶೋಕ್ ಗೆಹ್ಲೋಟ್ ನೇತೃತ್ವದ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸರ್ಕಾರವಿದ್ದಾಗ ನಡೆದ ಸ್ಥಳೀಯ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಮೇಲುಕೈ ಸಾಧಿಸಿತ್ತು. ಈಗ ಬದಲಾದ ರಾಜಕೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದು, ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ತನ್ನ ನೆಲೆ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿವೆ.
ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಕೂಡ ಗಮನಾರ್ಹ ವಾರ್ಡ್ಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ತಳಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಬಲವನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಂಡಿದೆ.
ಹಿಂದಿನ ಚಿತ್ರವೇ ಬೇರೆ
ಹಿಂದಿನ ಪರಿಣಾಮಗಳು
2019–21ರ ನಗರ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಥೆ ಚುನಾವಣೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅಶೋಕ್ ಗೆಹ್ಲೋಟ್ ನೇತೃತ್ವದ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸರ್ಕಾರ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿತ್ತು. ಆಗ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸುಮಾರು 3,042 ವಾರ್ಡ್ಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದು ಬಿಜೆಪಿಗಿಂತ ಮುಂದಿತ್ತು. 2023ರ ವಿಧಾನಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದ ಬಳಿಕ ಇದೇ ಮೊದಲ ಪ್ರಮುಖ ನಗರ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಥೆ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತ ಪಕ್ಷ ತನ್ನ ಸಂಘಟನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸಿತು.
ಈ ಬಾರಿ ಫಲಿತಾಂಶವು ಬಿಜೆಪಿ ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ತನ್ನ ನೆಲೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದನ್ನು ತೋರಿಸಿದೆ. ಆದರೆ ಇದನ್ನು ರಾಜ್ಯದಾದ್ಯಂತ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕುಸಿದಿದೆ ಎಂಬ ನಿರ್ಣಯಕ್ಕೆ ಬಳಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಅಜ್ಮೇರ್, ಪಾಲಿ, ಬಿಕಾನೇರ್ ಮತ್ತು ಜೋಧ್ಪುರದಂತಹ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಉತ್ತಮ ಪ್ರತಿರೋಧ ತೋರಿಸಿರುವುದು ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಇನ್ನೂ ತಳಮಟ್ಟದ ಸಂಘಟನೆ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಮುಖ ನಗರಗಳ ಫಲಿತಾಂಶ ಬಿಜೆಪಿಯ ಒಟ್ಟಾರೆ ಮೇಲುಗೈಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಉದಯಪುರದಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ 80ರಲ್ಲಿ 53 ವಾರ್ಡ್ಗಳನ್ನು, ಭಿಲ್ವಾರದಲ್ಲಿ 70ರಲ್ಲಿ 45, ಕೋಟಾದಲ್ಲಿ 100ರಲ್ಲಿ 53 ವಾರ್ಡ್ಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದು ಸ್ಪಷ್ಟ ಬಹುಮತ ಸಾಧಿಸಿದೆ.
ಜೈಪುರದಲ್ಲಿಯೂ ಬಿಜೆಪಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಾರ್ಡ್ಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದು ಮುನ್ನಡೆ ಸಾಧಿಸಿದೆ. ಆದರೆ ಜೋಧ್ಪುರದಲ್ಲಿ ಫಲಿತಾಂಶ ಅತ್ಯಂತ ಸಮಬಲವಾಗಿತ್ತು—ಬಿಜೆಪಿ ಮತ್ತು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ತಲಾ 44 ವಾರ್ಡ್ಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದರೆ, ಉಳಿದ 10 ವಾರ್ಡ್ಗಳಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷೇತರರು ಗೆದ್ದಿದ್ದಾರೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಕೆಲವು ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಮಂಡಳಿ ರಚನೆಗೆ ಪಕ್ಷೇತರರ ಬೆಂಬಲ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.
ಸಿಎಂ ತವರು ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲೇ ಪಕ್ಷೇತರರ ಅಬ್ಬರ
ಸಿಎಂ ತವರು ಕ್ಷೇತ್ರದ ಫಲಿತಾಂಶ
ಈ ಚುನಾವಣೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಕುತೂಹಲಕಾರಿ ಫಲಿತಾಂಶ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಭಜನ್ಲಾಲ್ ಶರ್ಮಾ ಅವರ ತವರು ಭರತ್ಪುರದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. 65 ವಾರ್ಡ್ಗಳ ಪೈಕಿ ಪಕ್ಷೇತರರು 36 ವಾರ್ಡ್ಗಳಲ್ಲಿ ಗೆದ್ದಿದ್ದು, ಬಿಜೆಪಿ 20 ಮತ್ತು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಕೇವಲ 7 ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ.
ಅಂದರೆ, ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ ದೊಡ್ಡ ಪಕ್ಷವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದ್ದರೂ, ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯ ತವರು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲೇ ಪಕ್ಷೇತರ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳು ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ಸಾಧಿಸಿರುವುದು ಸ್ಥಳೀಯ ರಾಜಕೀಯದ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸಿದೆ.
ಸಣ್ಣ ಪಕ್ಷಗಳಿಗೂ ಅವಕಾಶ
ಸಣ್ಣ ಪಕ್ಷಗಳ ಸಾಧನೆ
ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಕ್ಷಗಳ ಹೊರತಾಗಿ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ಪಕ್ಷಗಳೂ ತಮ್ಮ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ತೋರಿಸಿವೆ. ಹನುಮಾನ್ ಬೆನಿವಾಲ್ ನೇತೃತ್ವದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಲೋಕತಾಂತ್ರಿಕ ಪಕ್ಷ (RLP) ಹಿಂದಿನ ಅವಧಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಾರ್ಡ್ಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿದೆ. CPI(M) ಕೂಡ ತನ್ನ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.
ಇನ್ನು ಬರನ್ ನಗರ ಪರಿಷತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಆಮ್ ಆದ್ಮಿ ಪಕ್ಷ 60ರಲ್ಲಿ 31 ವಾರ್ಡ್ಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದು ಸ್ಪಷ್ಟ ಬಹುಮತ ಸಾಧಿಸಿರುವುದು ಗಮನಾರ್ಹ. ಇದು ರಾಜಸ್ಥಾನದ ನಗರ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ-ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ದ್ವಿಧ್ರುವೀಯತೆಗೆ ಕೆಲವು ಕಡೆ ಸವಾಲು ಮೂಡುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
ವಿಧಾನಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಯ ಮುನ್ನೋಟ
2028ರ ವಿಧಾನಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಗೆ ‘ಸೆಮಿಫೈನಲ್’?
ರಾಜಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ವಿಧಾನಸಭಾ ರಾಜಕೀಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ‘ಸ್ವಿಂಗ್ ಸ್ಟೇಟ್’ ಸ್ವರೂಪದ್ದಾಗಿದೆ. ಒಂದು ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಗೆದ್ದರೆ ಮುಂದಿನ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬರುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿ ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. 2023ರಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ 2026ರ ನಗರ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಥೆ ಚುನಾವಣೆಗಳು ಮುಂದಿನ 2028ರ ವಿಧಾನಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಯ ಮುನ್ನೋಟವಾಗಿ ರಾಜಕೀಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿವೆ.
ಬಿಜೆಪಿಗೆ ಈ ಫಲಿತಾಂಶ ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಸಂಘಟನಾ ಜಾಲ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ ಎಂಬ ಸಂದೇಶ ನೀಡಿದೆ. ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಕೂಡ ಫಲಿತಾಂಶವನ್ನು ಬಿಜೆಪಿಯ ಗೆಲುವು ಎಂದು ಶ್ಲಾಘಿಸಿದ್ದು, ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಭಜನ್ಲಾಲ್ ಶರ್ಮಾ ಸರ್ಕಾರದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಜನಸಂಪರ್ಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಜನರ ಬೆಂಬಲ ದೊರೆತಿದೆ ಎಂದು ಬಿಜೆಪಿ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದೆ.
ಆದರೆ 2028ರ ವಿಧಾನಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಯ ಫಲಿತಾಂಶವನ್ನು ಈಗಲೇ ಊಹಿಸಲು ಈ ಫಲಿತಾಂಶ ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ನಗರ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಥೆ ಚುನಾವಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಪ್ರಭಾವ, ವಾರ್ಡ್ ಮಟ್ಟದ ಜಾತಿ-ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮೀಕರಣ, ಮೀಸಲಾತಿ, ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು, ಪಕ್ಷದ ಬಂಡಾಯ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳು ಮತ್ತು ಪಕ್ಷೇತರರ ಪಾತ್ರ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ..
ರಾಜಸ್ಥಾನದ ನಗರ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಥೆ ಚುನಾವಣೆಯ ಒಟ್ಟಾರೆ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನೋಡಿದರೆ ಬಿಜೆಪಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಪಕ್ಷವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದೆ; ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ತನ್ನ ಹಿಂದಿನ ಪ್ರಾಬಲ್ಯದ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದೆ; ಆದರೆ ಪಕ್ಷೇತರರು ಮೂರನೇ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದ್ದಾರೆ.
ಬಿಜೆಪಿಯ ವಾರ್ಡ್ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಒಟ್ಟು ವಾರ್ಡ್ಗಳ ಹೆಚ್ಚಳಕ್ಕಿಂತಲೂ ವೇಗವಾಗಿ ಏರಿರುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶ. ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ನ ವಾರ್ಡ್ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದರೂ, ಒಟ್ಟು ವಾರ್ಡ್ಗಳ ಹೆಚ್ಚಳದ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಮೀರಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಕಾರಣ ಅದರ ಶೇಕಡಾವಾರು ಪಾಲು ಕುಸಿದಿದೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ಈ ಫಲಿತಾಂಶವನ್ನು “ಬಿಜೆಪಿಗೆ ನಗರ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಬಲವರ್ಧನೆ, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ಗಂಟೆ, ಪಕ್ಷೇತರರಿಗೆ ಹೊಸ ಅವಕಾಶ” ಎಂಬ ಮೂರು ಆಯಾಮಗಳಲ್ಲಿ ನೋಡುವುದು ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ತ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಜೋಧ್ಪುರ, ಅಜ್ಮೇರ್, ಪಾಲಿ, ಬಿಕಾನೇರ್ ಮತ್ತು ಭರತ್ಪುರದ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ರಾಜ್ಯದ ನಗರ ರಾಜಕೀಯವು ಇನ್ನೂ ಏಕಪಕ್ಷೀಯವಾಗಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನೂ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿವೆ.