ರೈಲಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವಾಗ ಟಿಕೆಟ್ ಪಡೆಯುವುದನ್ನು ಮರೆತರೆ ಏನಾಗುತ್ತದೆ? ಟಿಕೆಟ್ ಇಲ್ಲದೆ ಒಂದು ಅಥವಾ ಎರಡು ಸ್ಟೇಷನ್ ಪ್ರಯಾಣಿಸಬಹುದೇ? ಟಿಟಿಇ ಬಂದಾಗ ಹಣ ಕೊಟ್ಟು ಟಿಕೆಟ್ ಪಡೆಯಬಹುದೇ? ಇಂತಹ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ರೈಲು ಪ್ರಯಾಣಿಕರಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ. ಆದರೆ ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆ ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಟಿಕೆಟ್ ಇಲ್ಲದೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸಲು ಯಾವುದೇ ನಿಗದಿತ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಅಥವಾ ಸ್ಟೇಷನ್ ಮಿತಿ ಇಲ್ಲ. ರೈಲು ಹತ್ತುವ ಮುನ್ನವೇ ಮಾನ್ಯ ಟಿಕೆಟ್ ಹೊಂದಿರುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ.
ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ವಂದೇ ಭಾರತ್ ಎಕ್ಸ್ಪ್ರೆಸ್ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಘಟನೆಯೊಂದು ಈ ನಿಯಮದ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ನೆನಪಿಸಿದೆ. ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಕಾನ್ಪುರ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಸಂಬಂಧಿಕರನ್ನು ಬೀಳ್ಕೊಡಲು ರೈಲಿನ ಬೋಗಿಯೊಳಗೆ ಹತ್ತಿದ್ದ 12 ಮಂದಿ, ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಬಾಗಿಲು ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡ ಪರಿಣಾಮ ರೈಲಿನಲ್ಲೇ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ರೈಲು ಹೊರಟಿದ್ದರಿಂದ ಅವರು ಸುಮಾರು 139 ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದ ಇಟಾವಾದಲ್ಲಿ ಇಳಿಯಬೇಕಾಯಿತು. ಬಳಿಕ ಟಿಕೆಟ್ ಇಲ್ಲದೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ರೈಲ್ವೆ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಅವರಿಂದ ಒಟ್ಟು ₹36,140 ದಂಡ ವಸೂಲಿ ಮಾಡಿದರು ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.
ಹಾಗಾದರೆ ಟಿಕೆಟ್ ಇಲ್ಲದೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದರೆ ಯಾವ ನಿಯಮದಡಿ ದಂಡ ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ? ಎಷ್ಟು ಹಣ ಪಾವತಿಸಬೇಕು? ಟಿಟಿಇ ಸಿಕ್ಕಾಗ ಟಿಕೆಟ್ ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವೇ? ಇಲ್ಲಿದೆ ಮಾಹಿತಿ.
ಟಿಕೆಟ್ ಇಲ್ಲದೆ ಎಷ್ಟು ದೂರ ಪ್ರಯಾಣಿಸಬಹುದು?
ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆ ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 55ರ ಪ್ರಕಾರ, ಸರಿಯಾದ ಟಿಕೆಟ್ ಅಥವಾ ಪಾಸ್ ಇಲ್ಲದೆ ಪ್ರಯಾಣಿಕರಾಗಿ ರೈಲಿನ ಬೋಗಿಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವಂತಿಲ್ಲ. ರೈಲ್ವೆ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯಿಂದ ಅಧಿಕೃತ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ನಿಯಮಾನುಸಾರ ಪ್ರಯಾಣಿಸಬಹುದು.
ಅಂದರೆ, ಟಿಕೆಟ್ ಇಲ್ಲದೆ ಒಂದು ಸ್ಟೇಷನ್ ಅಥವಾ ಕೆಲವು ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಮಾತ್ರ ಪ್ರಯಾಣಿಸಬಹುದು ಎಂಬ ವಿನಾಯಿತಿ ಇಲ್ಲ. ಪ್ರಯಾಣ ಆರಂಭಿಸುವುದಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ಮಾನ್ಯ ಟಿಕೆಟ್ ಹೊಂದಿರಬೇಕು.
ಟಿಕೆಟ್ ಇಲ್ಲದೆ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದರೆ ಎಷ್ಟು ದಂಡ?
ರೈಲ್ವೆ ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 137 ಮತ್ತು 138ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಟಿಕೆಟ್ ಇಲ್ಲದೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವವರ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬಹುದು. 2026ರ ಜೂನ್ 20ರಿಂದ ಟಿಕೆಟ್ ಇಲ್ಲದೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವವರಿಗೆ ವಿಧಿಸುವ ಕನಿಷ್ಠ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ₹250ರಿಂದ ₹500ಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಟಿಕೆಟ್ ಇಲ್ಲದೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಪತ್ತೆಯಾದರೆ:
ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದ ದೂರಕ್ಕೆ ಅನ್ವಯಿಸುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ಟಿಕೆಟ್ ದರವನ್ನು ಪಾವತಿಸಬೇಕು.
ಅದರ ಜೊತೆಗೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಶುಲ್ಕವನ್ನೂ ಪಾವತಿಸಬೇಕು.
ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಶುಲ್ಕವು ಪ್ರಯಾಣದ ದರಕ್ಕೆ ಸಮನಾಗಿರಬಹುದು ಅಥವಾ ಕನಿಷ್ಠ ₹500 ಆಗಿರಬಹುದು.
ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಪ್ರಯಾಣದ ಸಾಮಾನ್ಯ ದರ ₹300 ಇದ್ದರೆ, ಕನಿಷ್ಠ ₹500 ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಶುಲ್ಕದೊಂದಿಗೆ ಒಟ್ಟು ₹800 ಪಾವತಿಸಬೇಕಾಗಬಹುದು. ಪ್ರಯಾಣದ ದರವೇ ₹700 ಇದ್ದರೆ, ಅದರಷ್ಟೇ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಶುಲ್ಕ ವಿಧಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.
ಯಾವ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ಟಿಕೆಟ್ ದರ ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಲಾಗುತ್ತದೆ?
ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಯಾವ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ರೈಲು ಹತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದ್ದರೆ, ಆ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದ ದೂರದ ದರವನ್ನು ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಆದರೆ ಅವರು ಯಾವ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ಹತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಪುರಾವೆ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ರೈಲು ಹೊರಟ ಮೂಲ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ದರ ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಬಹುದು. ಮಾರ್ಗಮಧ್ಯೆ ಟಿಕೆಟ್ ಪರಿಶೀಲನೆ ನಡೆದಿದ್ದರೆ, ಕೊನೆಯ ಬಾರಿ ಟಿಕೆಟ್ ಪರಿಶೀಲಿಸಿದ ಸ್ಥಳದಿಂದಲೂ ದರ ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕುವ ನಿಯಮವಿದೆ.
ಟಿಟಿಇ ಬಂದಾಗ ಟಿಕೆಟ್ ಖರೀದಿಸಿದರೆ ಸಾಕೇ?
ಟಿಕೆಟ್ ಪಡೆಯದೆ ರೈಲು ಹತ್ತಿದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ಮರೆಮಾಚುವ ಬದಲು ತಕ್ಷಣ ಟಿಟಿಇ ಅಥವಾ ಅಧಿಕೃತ ರೈಲ್ವೆ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುವುದು ಸೂಕ್ತ. ನಿಮ್ಮ ಪ್ರಯಾಣದ ವಿವರ ತಿಳಿಸಿ, ಅನ್ವಯಿಸುವ ದರ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಶುಲ್ಕ ಪಾವತಿಸಿ ಅಧಿಕೃತ ರಸೀದಿ ಅಥವಾ ಟಿಕೆಟ್ ಪಡೆಯಬೇಕು.
ಆದರೆ ಟಿಟಿಇ ಬಳಿ ಹಣ ಪಾವತಿಸಿದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ಖಾಲಿ ಸೀಟು ಅಥವಾ ಬರ್ತ್ ಖಚಿತವಾಗಿ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಸೀಟು ಲಭ್ಯತೆ ಮತ್ತು ರೈಲ್ವೆ ನಿಯಮಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಮುಂದಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ದಂಡ ಪಾವತಿಸದಿದ್ದರೆ ಏನಾಗುತ್ತದೆ?
ರೈಲ್ವೆ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಕೇಳಿದ ದರ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ಪಾವತಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದರೆ, ರೈಲ್ವೆ ಇಲಾಖೆ ಕಾನೂನು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಮೂಲಕ ಹಣ ವಸೂಲಿ ಮಾಡಲು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬಹುದು. ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಆದೇಶದಂತೆ ದಂಡ ಪಾವತಿಸದಿದ್ದರೆ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆಯೂ ವಿಧಿಸಬಹುದು.
ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ರೈಲ್ವೆ ಇಲಾಖೆಗೆ ವಂಚಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಟಿಕೆಟ್ ಇಲ್ಲದೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವ ಪ್ರಕರಣಗಳಿಗೆ ಸೆಕ್ಷನ್ 137ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಗಂಭೀರ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬಹುದು. ಈ ಸೆಕ್ಷನ್ ಪ್ರಕಾರ, ತಪ್ಪು ಸಾಬೀತಾದರೆ ಆರು ತಿಂಗಳವರೆಗೆ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ಅಥವಾ ₹500ರವರೆಗೆ ದಂಡ ಅಥವಾ ಎರಡನ್ನೂ ವಿಧಿಸಲು ಅವಕಾಶವಿದೆ.
ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ ಟಿಕೆಟ್ ಇದ್ದರೆ ರೈಲಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸಬಹುದೇ?
ಇಲ್ಲ. ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ ಟಿಕೆಟ್ ನಿಲ್ದಾಣದ ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಅಥವಾ ಪ್ರಯಾಣಿಕರನ್ನು ಬೀಳ್ಕೊಡಲು ಮಾತ್ರ. ಅದನ್ನು ಬಳಸಿ ರೈಲಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸಲು ಅವಕಾಶವಿಲ್ಲ. ರೈಲಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸಬೇಕಾದರೆ ಆ ಪ್ರಯಾಣಕ್ಕೆ ಮಾನ್ಯವಾದ ಟಿಕೆಟ್ ಅಥವಾ ಅಧಿಕೃತ ಅನುಮತಿ ಕಡ್ಡಾಯ.
ರೈಲು ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಈ ವಿಚಾರ ನೆನಪಿಡಿ
ರೈಲಿನಲ್ಲಿ ಟಿಕೆಟ್ ಇಲ್ಲದೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವುದು ಒಂದು ಅಥವಾ ಎರಡು ಸ್ಟೇಷನ್ಗಳಷ್ಟೇ ಆಗಿದ್ದರೂ ನಿಯಮ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯೇ ಆಗುತ್ತದೆ. ಟಿಕೆಟ್ ಪಡೆಯುವುದನ್ನು ಮರೆತಿದ್ದರೆ ರೈಲು ಹತ್ತುವ ಮುನ್ನವೇ ಟಿಕೆಟ್ ಖರೀದಿಸಿ. ಸಂಬಂಧಿಕರನ್ನು ಬೀಳ್ಕೊಡಲು ಬೋಗಿಯೊಳಗೆ ಹೋಗುವಾಗಲೂ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ವಹಿಸಿ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವಂದೇ ಭಾರತ್ನಂತಹ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಬಾಗಿಲುಗಳಿರುವ ರೈಲುಗಳಲ್ಲಿ ರೈಲು ಹೊರಡುವ ಮೊದಲು ಬೋಗಿಯಿಂದ ಇಳಿಯುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ.