ವಿದೇಶದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ, ಕೈತುಂಬ ಸಂಬಳ, ಹೊಸ ಜೀವನದ ಕನಸುಗಳ ನಡುವೆ ವೈವಾಹಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಬಿರುಕು ಮೂಡಿದರೆ ಕೆಲವರು ಅಲ್ಲಿನ ಕಾನೂನಿನ ಮೂಲಕ ಸುಲಭವಾಗಿ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮೊದಲ ಪತ್ನಿ ಅಥವಾ ಪತಿಯ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ವಿದೇಶಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಿಂದ ಡಿವೋರ್ಸ್ ಪಡೆದು ಹೊಸ ಸಂಗಾತಿಯೊಂದಿಗೆ ಜೀವನ ಆರಂಭಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಭಾವಿಸುವವರೂ ಇದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ, ಇಂತಹ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಮುನ್ನ ಅನಿವಾಸಿ ಭಾರತೀಯರು (NRI) ಎಚ್ಚರಿಕೆ ವಹಿಸಲೇಬೇಕು. ಏಕೆಂದರೆ, ವಿದೇಶದಲ್ಲಿ ಪಡೆದ ವಿಚ್ಛೇದನಕ್ಕೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಾನೂನು ಮಾನ್ಯತೆ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಎರಡನೇ ಮದುವೆಯೇ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು!
ಹೌದು, ವಿದೇಶದಲ್ಲಿ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದು ಎರಡನೇ ಮದುವೆಯಾಗುವ ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಿದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಸಂಪ್ರದಾಯದಂತೆ ನಡೆದ ಮೊದಲ ಮದುವೆ ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ರದ್ದಾಗದಿದ್ದರೆ, ವಿದೇಶದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಮದುವೆಯಾಗುವುದೂ ಬಹುಪತ್ನಿತ್ವದ ಅಪರಾಧವಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.
ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಪೌರತ್ವ ಪಡೆದು ಎರಡನೇ ಮದುವೆ!
ಈ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದ್ದು ಎನ್. ಶ್ರೀಧರ್ ರೆಡ್ಡಿ ಎಂಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಪ್ರಕರಣ. ಅವರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಎನ್. ಗೀತಾ ಪ್ರಶಾಂತಿ ಅವರನ್ನು ಹಿಂದೂ ಸಂಪ್ರದಾಯದಂತೆ ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದರು. ನಂತರ ದಂಪತಿ ನಡುವೆ ವೈವಾಹಿಕ ಕಲಹ ಉಂಟಾಗಿತ್ತು.
ಮೊದಲ ಮದುವೆಯಿಂದ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆಯಲು ಅವರು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಗುಂಟೂರು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮೊರೆ ಹೋಗಿದ್ದರು. ಅಲ್ಲಿಂದ ಅಗತ್ಯ ಪರಿಹಾರ ಸಿಗದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ಗೆ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ, ಬಳಿಕ ಅದನ್ನು ಹಿಂಪಡೆದಿದ್ದರು.
ಈ ನಡುವೆ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಪೌರತ್ವ ಪಡೆದ ಶ್ರೀಧರ್ ರೆಡ್ಡಿ, ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ನ ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಕೌಂಟಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ವಿಚ್ಛೇದನಕ್ಕೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು. 2014ರ ಜನವರಿ 29ರಂದು ‘ವೈವಾಹಿಕ ಸಂಬಂಧ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುರಿದುಬಿದ್ದಿದೆ’ ಎಂಬ ಕಾರಣ ನೀಡಿ ಅಲ್ಲಿನ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ವಿಚ್ಛೇದನ ಮಂಜೂರು ಮಾಡಿತ್ತು. ಬಳಿಕ ಅವರು ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಮಹಿಳೆಯನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗಿದ್ದರು.
ಆದರೆ, ಮೊದಲ ಪತ್ನಿ ಈ ವಿಚ್ಛೇದನಕ್ಕೆ ವಿರೋಧ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರು. ಹೀಗಾಗಿ ಪತಿಯ ವಿರುದ್ಧ ಬಹುಪತ್ನಿತ್ವ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಪಿತೂರಿ ಆರೋಪದಡಿ ಪ್ರಕರಣ ದಾಖಲಾಗಿತ್ತು.
ವಿದೇಶದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕ ಡಿವೋರ್ಸ್ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಏಕೆ ಅಮಾನ್ಯ?
ಈ ಪ್ರಕರಣದ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್, ವಿದೇಶಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ನೀಡಿದ ವಿಚ್ಛೇದನದ ಆದೇಶವನ್ನು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಮಾನ್ಯ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ.
ಹಿಂದೂ ವಿವಾಹ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ ‘ವೈವಾಹಿಕ ಸಂಬಂಧ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುರಿದುಬಿದ್ದಿದೆ’ ಎಂಬ ಕಾರಣವೊಂದೇ ವಿಚ್ಛೇದನಕ್ಕೆ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಆಧಾರವಲ್ಲ. ವಿದೇಶಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಪು ಭಾರತೀಯ ಸಿವಿಲ್ ಪ್ರೊಸೀಜರ್ ಕೋಡ್ (CPC) ಸೆಕ್ಷನ್ 13ರ ನಿಯಮಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿರಬೇಕು ಎಂದು ನ್ಯಾಯಪೀಠ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಪೌರತ್ವ ಬದಲಿಸಿದರೂ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ!
ಎರಡನೇ ಮದುವೆಯಾಗುವ ವೇಳೆಗೆ ತಾನು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಪೌರತ್ವ ಹೊಂದಿದ್ದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಎರಡನೇ ಮದುವೆ ವಿದೇಶದಲ್ಲಿ ನಡೆದಿರುವುದರಿಂದ ಭಾರತದ ಕಾನೂನು ಅನ್ವಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಶ್ರೀಧರ್ ರೆಡ್ಡಿ ಅವರ ವಾದವನ್ನೂ ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ತಳ್ಳಿಹಾಕಿದೆ.
ಮೊದಲ ಮದುವೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಡೆದಿರುವುದರಿಂದ, ಎರಡನೇ ಮದುವೆ ವಿದೇಶದಲ್ಲಿ ನಡೆದಿದ್ದರೂ ಬಹುಪತ್ನಿತ್ವದ ಆರೋಪದ ವಿಚಾರಣೆ ಮುಂದುವರಿಯಬಹುದು ಎಂದು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳಾದ ಪ್ರಶಾಂತ್ ಕುಮಾರ್ ಮಿಶ್ರಾ ಮತ್ತು ಶ್ರೀ ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಅವರ ಪೀಠ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.
ತಪ್ಪಿತಸ್ಥರಾದರೆ 7 ವರ್ಷ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ!
ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಐಪಿಸಿ ಸೆಕ್ಷನ್ 494ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬಹುಪತ್ನಿತ್ವದ ಆರೋಪ ಎದುರಾಗಿದೆ. ಈ ಸೆಕ್ಷನ್‌ಗೆ ಬದಲಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ನ್ಯಾಯ ಸಂಹಿತೆ (BNS) ಸೆಕ್ಷನ್ 82 ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿದೆ. ಅಪರಾಧ ಸಾಬೀತಾದರೆ ಗರಿಷ್ಠ 7 ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಲು ಅವಕಾಶವಿದೆ.
ಹೀಗಾಗಿ, ತಮ್ಮ ವಿರುದ್ಧದ ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸುವಂತೆ ಶ್ರೀಧರ್ ರೆಡ್ಡಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದೆ.
NRIಗಳು ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಸಂಗತಿ: ವಿದೇಶದಲ್ಲಿ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದಿದ್ದೇವೆ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಮೊದಲ ಮದುವೆ ರದ್ದಾಗಿದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸುವುದು ತಪ್ಪು. ಎರಡನೇ ಮದುವೆಗೆ ಮುನ್ನ ವಿದೇಶಿ ವಿಚ್ಛೇದನದ ಆದೇಶಕ್ಕೆ ಭಾರತೀಯ ಕಾನೂನಿನ ಮಾನ್ಯತೆ ಇದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ.
Disclaimer: ಈ ವರದಿಯು ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿರುವ ತೀರ್ಪು ಮತ್ತು ಲಭ್ಯವಿರುವ ಸುದ್ದಿ ಮೂಲಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ಮಾತ್ರ. ವೈಯಕ್ತಿಕ ವಿವಾಹ, ವಿಚ್ಛೇದನ ಅಥವಾ ಕಾನೂನು ವಿವಾದಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಅರ್ಹ ವಕೀಲರ ಸಲಹೆ ಪಡೆಯಿರಿ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪ್ರಕರಣದ ಕಾನೂನು ಅಂಶಗಳು ಮತ್ತು ಸನ್ನಿವೇಶಗಳು ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿರಬಹುದು.
