ನವದೆಹಲಿ: ಅಪಾಯಕಾರಿ ಕಳೆನಾಶಕ ಮಾರಾಟ ಪ್ರಕರಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಅಮೆಜಾನ್ ಮತ್ತು ಫ್ಲಿಪ್ ಕಾರ್ಟ್ ಗೆ ತಲಾ ₹10 ಲಕ್ಷ ಹಾಗೂ ಜಿಯೋಮಾರ್ಟ್ ಗೆ ₹5 ಲಕ್ಷ ದಂಡ ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ.
CCPAಯ ಅಧಿಕೃತ ಆದೇಶಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲೂ ಈ ಮೂರು ಪ್ರಕರಣಗಳು ಸೆ. 16 ಮತ್ತು 22, 2026ರ ದಿನಾಂಕಗಳಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿವೆ.
ನಿಯಮಾನುಸಾರ ನೋಂದಣಿಯಾಗದ ಹಾಗೂ ಅಗತ್ಯ ವಿವರಗಳಿಲ್ಲದ ಕೃಷಿ ರಾಸಾಯನಿಕ ಉತ್ಪನ್ನವನ್ನು ಆನ್ಲೈನ್ ಮೂಲಕ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಿದ್ದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಗ್ರಾಹಕ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ (CCPA) ಅಮೆಜಾನ್, ಫ್ಲಿಪ್ಕಾರ್ಟ್ ಮತ್ತು ಜಿಯೋಮಾರ್ಟ್ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಂಡಿದೆ.
‘Cyclosinone Herbicide’ ಎಂಬ ಕಳೆನಾಶಕ ಉತ್ಪನ್ನದ ಆನ್ಲೈನ್ ಮಾರಾಟ ಮತ್ತು ಜಾಹೀರಾತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ CCPA ಅಂತಿಮ ಆದೇಶಗಳನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದೆ. ಇದರ ಭಾಗವಾಗಿ Amazon Seller Services Pvt. Ltd.ಗೆ ₹10 ಲಕ್ಷ, Flipkart Internet Pvt. Ltd.ಗೆ ₹10 ಲಕ್ಷ ಹಾಗೂ JioMart (Reliance Retail Pvt. Ltd.)ಗೆ ₹5 ಲಕ್ಷ ದಂಡ ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ಒಟ್ಟು ದಂಡದ ಮೊತ್ತ ₹25 ಲಕ್ಷವಾಗಿದೆ.
CCPA ಪರಿಶೀಲನೆ ವೇಳೆ ಸಂಬಂಧಿತ ಕೃಷಿ ರಾಸಾಯನಿಕ ಉತ್ಪನ್ನವನ್ನು ಅಗತ್ಯ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ನೋಂದಣಿ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ ಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಒಳಪಡಿಸದೆ ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಿರುವುದು ಗಮನಕ್ಕೆ ಬಂದಿದೆ. ಕೃಷಿ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳಂತಹ ನಿಯಂತ್ರಿತ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಮಾರಾಟದಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಉತ್ಪನ್ನದ ಸುರಕ್ಷತೆ, ಸಂಯೋಜನೆ, ಬಳಕೆಯ ವಿಧಾನ ಹಾಗೂ ಅಗತ್ಯ ಅನುಮೋದನೆಗಳ ಕುರಿತು ಸರಿಯಾದ ಮಾಹಿತಿ ದೊರೆಯುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಅಪಾಯ ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದಾದ ಅಥವಾ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಆನ್ಲೈನ್ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಮರ್ಪಕ ಪರಿಶೀಲನೆಯಿಲ್ಲದೆ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡುವುದು ಗ್ರಾಹಕರ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗೆ ಧಕ್ಕೆಯಾಗಬಹುದು. ಇಂತಹ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಪ್ಪು ಅಥವಾ ಅಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡುವುದರಿಂದ ಗ್ರಾಹಕರು ಉತ್ಪನ್ನವನ್ನು ಖರೀದಿಸುವ ಮುನ್ನ ಅಗತ್ಯ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಉಂಟಾಗಬಹುದು.
ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ತಮ್ಮ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಲಾಗುವ ನಿಯಂತ್ರಿತ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಕುರಿತು ಸೂಕ್ತ ಪರಿಶೀಲನೆ ನಡೆಸಬೇಕು ಎಂದು CCPA ಒತ್ತಿಹೇಳಿದೆ. ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ನೋಂದಣಿ, ಅಗತ್ಯ ಅನುಮೋದನೆಗಳು ಮತ್ತು ನಿಯಮಾನುಸಾರ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿದ ನಂತರವೇ ಅವುಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಬೇಕಾಗಿದೆ.
CCPA ಈಗಾಗಲೇ ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಬಾಹಿರ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಪಟ್ಟಿ ಮತ್ತು ಮಾರಾಟದ ವಿರುದ್ಧ ಹಲವು ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿದೆ. ಈ ವರ್ಷದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ವಾಕಿ-ಟಾಕಿಗಳ ನಿಯಮಬಾಹಿರ ಆನ್ಲೈನ್ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿಯೂ ಅಮೆಜಾನ್ ಮತ್ತು ಫ್ಲಿಪ್ಕಾರ್ಟ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ವೇದಿಕೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ದಂಡಾತ್ಮಕ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಿತ್ತು.
ಕೇಂದ್ರ ಗ್ರಾಹಕ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರವು ಗ್ರಾಹಕರ ಹಕ್ಕುಗಳ ರಕ್ಷಣೆ, ಅನ್ಯಾಯದ ವ್ಯಾಪಾರ ಪದ್ಧತಿಗಳ ತಡೆ ಹಾಗೂ ತಪ್ಪುದಾರಿಗೆಳೆಯುವ ಜಾಹೀರಾತುಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಅಧಿಕಾರ ಹೊಂದಿದೆ. ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ತಮ್ಮ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಗುವ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಕುರಿತು ಸೂಕ್ತ ಪರಿಶೀಲನೆ ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಈ ಪ್ರಕರಣ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಒತ್ತಿಹೇಳಿದೆ.