ಬೆಂಗಳೂರು: ನಗರದ ದಟ್ಟಣೆಯ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ದೂರದ ಪ್ರಯಾಣಕ್ಕೆ ಬೈಕ್ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿಗಳು ಅನುಕೂಲಕರ ಸಾರಿಗೆ ವಿಧಾನವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿವೆ. ಬೈಕ್ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿಯನ್ನು ಬುಕ್ ಮಾಡಲು ಒಂದೆರಡು ನಿಮಿಷಗಳು ಸಾಕು, ಆದರೆ ಪ್ರಯಾಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅನೇಕರು ಗಮನಿಸದ ಒಂದು ವಿಷಯವಿದೆ; ಅದೇ ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುವ ಹೆಲ್ಮೆಟ್. ಸ್ವಂತ ಹೆಲ್ಮೆಟ್ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೇರಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಅವರೊಬ್ಬರೇ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಬಾಡಿಗೆಗೆ ನೀಡುವ ಹೆಲ್ಮೆಟ್ ಅನ್ನು ಒಂದೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಜನರು ಬಳಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿರುತ್ತದೆ.
ಶೇರಿಂಗ್ ಹೆಲ್ಮೆಟ್ಗಳ ನೈರ್ಮಲ್ಯದ ಸ್ಥಿತಿ ಹೇಗಿರುತ್ತದೆ?
ಹೆಲ್ಮೆಟ್ನ ಒಳಭಾಗವು ಸವಾರನ ತಲೆಗೆ, ಅದರಲ್ಲೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹಣೆಯ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಮುಖಕ್ಕೆ ನೇರವಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಶಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಬೆವರು, ಎಣ್ಣೆಯಂಶ ಮತ್ತು ಕೊಳಕಿನಿಂದ ಕೂಡಿರುತ್ತದೆ. ಹೆಲ್ಮೆಟ್ ಅನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸದೆ ಪದೇ ಪದೇ ಬಳಸಿದರೆ, ಅದು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಮತ್ತು ಶಿಲೀಂಧ್ರಗಳಿಂದ (fungi) ಕಲುಷಿತಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
2021ರಲ್ಲಿ ‘ಮೈಕ್ರೋಆರ್ಗನಿಸಮ್ಸ್’ (Microorganisms) ಎಂಬ ಜರ್ನಲ್ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ, ನೇಪಾಳದ ಮೋಟಾರ್ಸೈಕಲ್ ಸವಾರರು ಬಳಸುವ 130 ಹೆಲ್ಮೆಟ್ಗಳ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಮತ್ತು ಶಿಲೀಂಧ್ರಗಳು ಇರುವುದನ್ನು ತೋರಿಸಿದೆ. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, 392 ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳು ಮತ್ತು 346 ಶಿಲೀಂಧ್ರಗಳು ಪತ್ತೆಯಾಗಿವೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಸ್ವಂತ ಹೆಲ್ಮೆಟ್ಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ, ಹಂಚಿಕೆಯ ಹೆಲ್ಮೆಟ್ಗಳಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಗಳ ಚಟುವಟಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸದ ಹೆಲ್ಮೆಟ್ಗಳಲ್ಲಿ, ಆಗಾಗ್ಗೆ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸುವ ಹೆಲ್ಮೆಟ್ಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಮತ್ತು ಶಿಲೀಂಧ್ರಗಳು ಇರುತ್ತವೆ.
ಇದರಿಂದ ಹೆಲ್ಮೆಟ್ ಅನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಎಂಬುದು ಸಾಬೀತಾಗುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಹೆಲ್ಮೆಟ್ನ ಮೇಲ್ಮೈಯಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಗಳು ಇವೆ ಎಂದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ, ಅದನ್ನು ಬಳಸುವಾಗ ಆ ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಗಳಿಂದ ಸೋಂಕು ತಗುಲುತ್ತದೆ ಎಂದರ್ಥವಲ್ಲ. ಇದಕ್ಕೆ ಹಲವು ಅಂಶಗಳು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ.
ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಉಂಟಾಗಬಹುದಾದ ಪರಿಣಾಮಗಳೇನು?
ಕೊಳಕು, ತೇವಯುಕ್ತ ಅಥವಾ ಸರಿಯಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸದ ಹೆಲ್ಮೆಟ್ ಅನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಬಳಸುವುದರಿಂದ, ಈಗಾಗಲೇ ಇರುವ ನೆತ್ತಿಯ (scalp) ಅಥವಾ ಚರ್ಮದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಉಲ್ಬಣಗೊಳ್ಳುವ ಅಪಾಯವಿರುತ್ತದೆ.
ಅಲ್ಲದೆ, ಸ್ವಚ್ಛವಲ್ಲದ ಮೇಲ್ಮೈಗಳು ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಗಳು ಹರಡಲು ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು. ನೆತ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು, ಚರ್ಮದ ಸೋಂಕುಗಳು ಅಥವಾ ಚರ್ಮದ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಪದರದಲ್ಲಿ (skin barrier) ದೋಷವಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಈ ಸಮಸ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚು ಗಂಭೀರವಾಗಬಹುದು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಬೈಕ್ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ ಬಳಸುವವರಲ್ಲಿ, ಹಂಚಿಕೆಯ ಹೆಲ್ಮೆಟ್ಗಳಿಂದ ಎಷ್ಟು ಬಾರಿ ಸೋಂಕುಗಳು ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು ಸಾಕಷ್ಟು ಸಂಶೋಧನೆಗಳು ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಈ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಹೆಲ್ಮೆಟ್ ಧರಿಸದಿರಲು ಒಂದು ಸಮರ್ಥನೀಯ ಕಾರಣವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುವ ಬದಲು, ತಡೆಗಟ್ಟಬಹುದಾದ ನೈರ್ಮಲ್ಯದ ವಿಷಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು.
ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಕೈಗೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ಸರಳ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಗಳು
ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಬೈಕ್ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ ಸೇವೆಯನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಮಟ್ಟಿಗೆ ಸ್ವಂತ ಹೆಲ್ಮೆಟ್ ಅನ್ನು ಕೊಂಡೊಯ್ದು ಧರಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಅದು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದರೆ, ಈ ಕೆಳಗಿನ ಸರಳ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬಹುದು:
ನೀವು ಧರಿಸಲಿರುವ ಹೆಲ್ಮೆಟ್ ಕೊಳಕಾಗಿಲ್ಲ, ಒದ್ದೆಯಾಗಿಲ್ಲ, ದುರ್ವಾಸನೆ ಬೀರುತ್ತಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅದರ ಒಳಭಾಗವು ಹಾನಿಗೊಳಗಾಗಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ.
ಹೆಲ್ಮೆಟ್ನ ಫಿಟ್ಟಿಂಗ್ (ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ) ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷತೆಗೆ ತೊಂದರೆಯಾಗದಿದ್ದರೆ, ಹೆಲ್ಮೆಟ್ನ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ಸ್ವಚ್ಛವಾದ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಲೈನರ್ (inner layer) ಅಥವಾ ಟೋಪಿಯನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು.
ವೈಯಕ್ತಿಕ ಹೆಲ್ಮೆಟ್ಗಳನ್ನು ಇತರರೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೊದಲು, ಅದರ ಒಳಭಾಗದ ಪ್ಯಾಡಿಂಗ್ ಅನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ತೊಳೆದು ಒಣಗಿಸಲಾಗಿದೆಯೇ ಎಂದು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ.
ಹೆಲ್ಮೆಟ್ ಕೊಳಕಾಗಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಒದ್ದೆಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಉತ್ತಮ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಮತ್ತೊಂದು ಹೆಲ್ಮೆಟ್ ಅನ್ನು ಕೇಳಿ ಪಡೆಯಿರಿ.
ಬೈಕ್ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ ಚಾಲಕರು ಹೆಲ್ಮೆಟ್ಗಳ ನಿರ್ವಹಣಾ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಮತ್ತು ತಯಾರಕರ ಶಿಫಾರಸುಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಅವುಗಳನ್ನು ಸೋಂಕುಮುಕ್ತಗೊಳಿಸುವುದು (disinfect) ಸೂಕ್ತ. ಹೀಗೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಹೆಲ್ಮೆಟ್ನ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳಿಗೆ ಹಾನಿಯಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳು ಬೆಳೆಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುವುದರಿಂದ, ಪ್ರತಿ ಬಳಕೆಯ ನಂತರವೂ ಹೆಲ್ಮೆಟ್ಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಒಣಗಿಸಬೇಕು.
ರಸ್ತೆ ಸುರಕ್ಷತೆಗೆ ಧಕ್ಕೆ ತರುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನೈರ್ಮಲ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಬಾರದು ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಮಾನದಂಡಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ, ಹೆಲ್ಮೆಟ್ ಸರಿಯಾಗಿ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವಂತಿರಬೇಕು ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಧರಿಸಿರಬೇಕು. ಮೋಟಾರ್ಸೈಕಲ್ ಹೆಲ್ಮೆಟ್ ಅನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಬಳಸುವುದರಿಂದ ಜೀವ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆ 6 ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮೆದುಳಿಗೆ ಗಾಯವಾಗುವ ಅಪಾಯವನ್ನು ಶೇಕಡಾ 74 ರಷ್ಟು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದು ಎಂದು ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ (WHO) ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಹಂಚಿಕೆಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿ
ಮೊಬೈಲ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ಗಳ ಮೂಲಕ ಒದಗಿಸಲಾಗುವ ಇಂತಹ ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ನಗರ ಸಾರಿಗೆಯ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ, ಹೆಲ್ಮೆಟ್ ನೈರ್ಮಲ್ಯದ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸೇವಾ ಪೂರೈಕೆದಾರರು ಮತ್ತು ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಬ್ಬರೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ನೀಡಬೇಕಿದೆ.
ಇದರ ಉದ್ದೇಶ ಬೈಕ್ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿಗಳ ಬಳಕೆಗೆ ಅಡ್ಡಿಪಡಿಸುವುದಲ್ಲ ಅಥವಾ ರಕ್ಷಣಾ ಸಾಧನಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ, ರಸ್ತೆ ಸುರಕ್ಷತೆಯು ವೈಯಕ್ತಿಕ ನೈರ್ಮಲ್ಯದೊಂದಿಗೆ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅರಿತುಕೊಂಡು, ಸಾರಿಗೆಯನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿಸುವುದಾಗಿದೆ.
(ಲೇಖಕರು: ಡಾ. ಪ್ರಿಯಾಂಕಾ ಕುರಿ, ಸಲಹೆಗಾರರು – ಚರ್ಮರೋಗ ವಿಭಾಗ, ಆಸ್ಟರ್ ವೈಟ್ಫೀಲ್ಡ್ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು, ಬೆಂಗಳೂರು)
ಗಮನಿಸಿ: ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಲೇಖಕರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳಾಗಿವೆ. ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿರುವ ಯಾವುದೇ ಮಾಹಿತಿಯ ನಿಖರತೆ, ಸಂಪೂರ್ಣತೆ, ಸೂಕ್ತತೆ ಅಥವಾ ಸಿಂಧುತ್ವಕ್ಕೆ ನಾವು ಜವಾಬ್ದಾರನಲ್ಲ.