ಗ್ರಾಹಕರೇ ಗಮನಿಸಿ : ‘ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್ ಬಿಲ್’ನಲ್ಲಿ ಈ ಚಾರ್ಜ್ ಇದ್ದರೆ ಕಟ್ಟಲೇಬೇಡಿ ; ಕೇಂದ್ರದ ಮಹತ್ವದ ಸ್ಪಷ್ಟನೆ

ಕುಟುಂಬದವರೊಂದಿಗೆ ಹೋಟೆಲ್ ಅಥವಾ ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್‌ಗೆ ಹೋಗಿ ಊಟ ಮಾಡಿದ ಬಳಿಕ ಬಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಹಾರದ ಬೆಲೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಜಿಎಸ್‌ಟಿ, ಸರ್ವಿಸ್ ಚಾರ್ಜ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಶುಲ್ಕಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿರುವುದನ್ನು ನೀವು ಗಮನಿಸಿರಬಹುದು. ಇದರಲ್ಲಿ ಅನೇಕರು ಸರ್ವಿಸ್ ಚಾರ್ಜ್ ಕೂಡ ಸರ್ಕಾರ ವಿಧಿಸಿರುವ ತೆರಿಗೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಶ್ನೆಯಿಲ್ಲದೆ ಪಾವತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಇದು ತಪ್ಪು. ಸರ್ವಿಸ್ ಚಾರ್ಜ್ ಕಡ್ಡಾಯವಲ್ಲ ಎಂದು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.

ಹೌದು. ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಊಟ ಮಾಡಿದ ಬಳಿಕ ಬಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ‘ಸರ್ವಿಸ್ ಚಾರ್ಜ್’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಹಣ ವಸೂಲಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಅದನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಪಾವತಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಸರ್ವಿಸ್ ಚಾರ್ಜ್ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ **ಐಚ್ಛಿಕ (Optional)**ವಾಗಿದ್ದು, ಗ್ರಾಹಕರ ಅನುಮತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಅದನ್ನು ಬಿಲ್‌ಗೆ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಸೇರಿಸುವಂತಿಲ್ಲ ಎಂದು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ. ಗ್ರಾಹಕರ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದ 41 ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್‌ಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಕೇಂದ್ರ ಗ್ರಾಹಕ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ (CCPA) ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದು, ಕೆಲವು ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ದಂಡವೂ ವಿಧಿಸಿದೆ.

ಗ್ರಾಹಕರ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿ ಬಿಲ್‌ಗೆ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ (Automatic) ಸರ್ವಿಸ್ ಚಾರ್ಜ್ ಸೇರಿಸಿದ್ದ 41 ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್‌ಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಕೇಂದ್ರ ಗ್ರಾಹಕ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ (CCPA) ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಂಡಿದೆ. ಪ್ರಮುಖ ಕಫೆ ಸರಣಿ ಚಾಯೋಸ್ (Chaayos) ಗೆ ₹50,000 ದಂಡ ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಕುರಿತು ಕೇಂದ್ರ ಗ್ರಾಹಕ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವ ಪ್ರಹ್ಲಾದ್ ಜೋಶಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣ ‘ಎಕ್ಸ್’ನಲ್ಲಿ ಮಾಹಿತಿ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಚಾಯೋಸ್, ಬಾರ್ಬಿಕ್ಯೂ ನೇಶನ್, ಎಲ್ ಓಪೆರಾ ಫ್ರೆಂಚ್ ಬೇಕರಿ ಪ್ರೈವೇಟ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಒಟ್ಟು 41 ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್‌ಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಸಚಿವರು, “ಸರ್ವಿಸ್ ಚಾರ್ಜ್ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಐಚ್ಛಿಕ (Optional). ಅದನ್ನು ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್‌ಗಳು ಗ್ರಾಹಕರ ಬಿಲ್‌ಗೆ ಡೀಫಾಲ್ಟ್ ಆಗಿ ಸೇರಿಸುವಂತಿಲ್ಲ” ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಯಾವುದೇ ದೂರುಗಳಿದ್ದರೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಾಹಕ ಸಹಾಯವಾಣಿ (National Consumer Helpline) 1915ಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸಬಹುದು ಎಂದೂ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಗ್ರಾಹಕರು ತಿಳಿದಿರಬೇಕಾದ ಪ್ರಮುಖ ಹಕ್ಕುಗಳು

• ಯಾವುದೇ ಹೋಟೆಲ್ ಅಥವಾ ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್ ಬಿಲ್‌ಗೆ ಸರ್ವಿಸ್ ಚಾರ್ಜ್ ಅನ್ನು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಸೇರಿಸಬಾರದು.
• ಸರ್ವಿಸ್ ಚಾರ್ಜ್‌ಗೆ ಬೇರೆ ಹೆಸರು ನೀಡಿ ಗ್ರಾಹಕರ ಅನುಮತಿಯಿಲ್ಲದೆ ವಸೂಲಿ ಮಾಡುವುದು ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ.
• ಸರ್ವಿಸ್ ಚಾರ್ಜ್ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಐಚ್ಛಿಕ. ಸೇವೆ ತೃಪ್ತಿಕರವಾಗಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಗ್ರಾಹಕರು ತಮ್ಮ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ಪಾವತಿಸಬಹುದು.
• ಸರ್ವಿಸ್ ಚಾರ್ಜ್ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಸೇವೆ ನಿರಾಕರಿಸುವುದು ಅಥವಾ ಪ್ರವೇಶ ನಿರಾಕರಿಸುವುದು ತಪ್ಪು.
• ಸರ್ವಿಸ್ ಚಾರ್ಜ್ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಆಹಾರದ ಬಿಲ್‌ಗೆ ಸೇರಿಸಿ ಅದರ ಮೇಲೂ ಜಿಎಸ್‌ಟಿ ವಿಧಿಸುವುದು ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ.

ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್ ಸರ್ವಿಸ್ ಚಾರ್ಜ್ ತೆಗೆದುಹಾಕದಿದ್ದರೆ ಏನು ಮಾಡಬೇಕು?

ಈಗಾಗಲೇ NCHಗೆ ಬಂದ ದೂರುಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ CCPA ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಂಡಿದೆ. ದಂಡ ವಿಧಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಗ್ರಾಹಕರಿಂದ ವಸೂಲಿ ಮಾಡಿದ ಸರ್ವಿಸ್ ಚಾರ್ಜ್ ಅನ್ನು ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲು ಹಾಗೂ ಬಿಲ್ಲಿಂಗ್ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ನಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡಲು ಸೂಚಿಸಿದೆ.

ನಿಮ್ಮ ಬಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಸರ್ವಿಸ್ ಚಾರ್ಜ್ ಇದ್ದರೆ ಮೊದಲು ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್ ಮ್ಯಾನೇಜರ್ ಅಥವಾ ಕ್ಯಾಶಿಯರ್‌ಗೆ ಅದನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವಂತೆ ಕೇಳಬಹುದು. ಅವರು ನಿರಾಕರಿಸಿದರೆ 1915 ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಾಹಕ ಸಹಾಯವಾಣಿಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಿ ದೂರು ದಾಖಲಿಸಬಹುದು. ಅಲ್ಲದೆ National Consumer Helpline (NCH) ಅಧಿಕೃತ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್ ಅಥವಾ ಮೊಬೈಲ್ ಆ್ಯಪ್ ಮೂಲಕ ಬಿಲ್ ಪ್ರತಿಯನ್ನು ಅಪ್‌ಲೋಡ್ ಮಾಡಿ ಆನ್‌ಲೈನ್‌ನಲ್ಲಿಯೂ ದೂರು ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು.