ಬೆಂಗಳೂರು- ವಿಶ್ವವಿಖ್ಯಾತ ಮೈಸೂರು ದಸರಾ ಮಹೋತ್ಸವದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಇದೇ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಕರಾವಳಿಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕಂಬಳ ಕ್ರೀಡೆಗೆ ಅಧಿಕೃತ ಸ್ಥಾನ ದೊರೆತಿದೆ.
ದಸರಾ ಮಹೋತ್ಸವದ ಅಂಗವಾಗಿ ಕಂಬಳ ಆಯೋಜಿಸಲು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಇದೀಗ ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡಿದ್ದು, ಅಕ್ಟೋಬರ್ 18 ಮತ್ತು 19ರಂದು ಎರಡು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಕಂಬಳ ನಡೆಯಲಿದೆ. ಈ ಮೂಲಕ ಹಲವು ವಾರಗಳಿಂದ ಚರ್ಚೆ, ಪರ-ವಿರೋಧ ಮತ್ತು ಅನುಮಾನಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದ್ದ ಕಂಬಳ ವಿಚಾರಕ್ಕೆ ತೆರೆ ಬಿದ್ದಿದೆ.
ಸ್ಥಳ ಆಯ್ಕೆಯ ಸವಾಲು ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧತೆ
ಮೈಸೂರು ದಸರಾ 2026ರ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಕಂಬಳವನ್ನು ಸೇರಿಸುವ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಆರಂಭದಲ್ಲೇ ಕುತೂಹಲ ಮೂಡಿಸಿತ್ತು. ಜೂನ್ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪೂರ್ವಭಾವಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ವೇಳೆ ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತ ಕಂಬಳಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳ ಹುಡುಕಾಟ ಆರಂಭಿಸಿತ್ತು. ವಿಜಯನಗರ 1ನೇ ಹಂತ, ವಿಜಯನಗರ 4ನೇ ಹಂತ ಹಾಗೂ ಸಾತಗಳ್ಳಿ ರಿಂಗ್ರೋಡ್ ಸಮೀಪದ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಬಳಿಕ ಸಾತಗಳ್ಳಿ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಕಂಬಳಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ತ ಸ್ಥಳವೆಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
ಮೈಸೂರು ದಸರಾ 2025ರಲ್ಲಿಯೇ ಕಂಬಳ ಆಯೋಜಿಸುವ ಚಿಂತನೆ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಸೂಕ್ತ ಸ್ಥಳದ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ ಆ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಕಾರ್ಯರೂಪಕ್ಕೆ ಬಂದಿರಲಿಲ್ಲ. 2026ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ಬಂದಿದ್ದು, ಈ ಬಾರಿ ಸ್ಥಳ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ, ಸಂಘಟನಾ ಸಿದ್ಧತೆ ಹಾಗೂ ಕಂಬಳ ಸಮುದಾಯದ ಸಹಕಾರದೊಂದಿಗೆ ಯೋಜನೆ ಮುಂದುವರಿಯಿತು.
ಜೂನ್ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ ಸಾತಗಳ್ಳಿ ಸಮೀಪದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಕಂಬಳ ಆಯೋಜಿಸುವ ಕುರಿತು ಸಿದ್ಧತೆಗಳು ನಡೆದಿದ್ದವು. ಸುಮಾರು ₹5ರಿಂದ ₹8 ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚವಾಗಬಹುದು ಎಂಬ ಅಂದಾಜು ಕೂಡ ಆಗ ಹೊರಬಿದ್ದಿತ್ತು. ಸುಮಾರು 200 ಕೋಣಗಳ ಭಾಗವಹಿಸುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯೂ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿತ್ತು.
ದಸರಾ ಸಿದ್ಧತೆಗೆ ಹೊಸ ಆಯಾಮ
ದಸರಾ ಸಿದ್ಧತೆಗೆ ಹೊಸ ಆಯಾಮ
ದಸರಾ ಮಹೋತ್ಸವದ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಹಲವು ಉಪಸಮಿತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದು, ಕಂಬಳಕ್ಕೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಉಪಸಮಿತಿ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮೈಸೂರು ಜಿಲ್ಲಾ ಪಂಚಾಯತ್ ಸಿಇಒ ಎಸ್. ಯುಕೇಶ್ ಕುಮಾರ್ ಅವರನ್ನು ಉಪ ವಿಶೇಷಾಧಿಕಾರಿಯಾಗಿ, ಜಿಲ್ಲಾ ಪಂಚಾಯತ್ ಉಪ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಭೀಮಪ್ಪ ಲಾಳಿ ಅವರನ್ನು ಕಾರ್ಯಾಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಹಾಗೂ ಉಪ ಅರಣ್ಯಾಧಿಕಾರಿ ಪರಮೇಶ್ ಅವರನ್ನು ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ನೇಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪದನಾಭ ಮತ್ತು ಮೈತ್ರಿ ಅವರನ್ನು ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಗಳಾಗಿ ನೇಮಕ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.
ಸ್ವಾಗತ, ಆಮಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳಾವಕಾಶ, ಬಂದೋಬಸ್ತ್, ಪಂಜಿನ ಕವಾಯತು, ಮೆರವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಸ್ತಬ್ಧಚಿತ್ರ, ರೈತ ದಸರಾ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ದಸರಾ, ಲಲಿತ ಕಲೆ ಮತ್ತು ಕರಕುಶಲ ಕಲೆ, ದೀಪಾಲಂಕಾರ, ಕವಿಗೋಷ್ಠಿ, ಯೋಗ ದಸರಾ, ಯುವ ಸಂಭ್ರಮ, ಯುವ ದಸರಾ, ಮಹಿಳಾ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ದಸರಾ, ಆಹಾರ ಮೇಳ, ಕಂಬಳ, ಕುಸ್ತಿ, ಗಜಪಯಣ ಹಾಗೂ ಕ್ರೀಡೆ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಸಮಿತಿಗಳ ಮೂಲಕ ಈ ಬಾರಿಯ ದಸರಾ ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ.
ಆರಂಭಿಕ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಕಂಬಳಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿರ್ಧಾರ ಅಂತಿಮವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಜುಲೈನಲ್ಲಿ ದಸರಾ ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ಸಮಿತಿ ಸಭೆಯ ಬಳಿಕವೂ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್ ಅಂತಿಮ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಜಿಲ್ಲಾ ಉಸ್ತುವಾರಿ ಸಚಿವ ಡಾ. ಯತೀಂದ್ರ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಹೇಳಿದ್ದರು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಂಬಳಕ್ಕೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಉಪಸಮಿತಿ ರಚಿಸುವ ವಿಚಾರವೂ ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿತ್ತು.
ಪರ-ವಿರೋಧದ ನಡುವೆ ಅಂತಿಮ ನಿರ್ಧಾರ
ಪರ-ವಿರೋಧದ ನಡುವೆ ಅಂತಿಮ ನಿರ್ಧಾರ
ಕಂಬಳವನ್ನು ಮೈಸೂರು ದಸರಾದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸುವ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗೆ ಆರಂಭದಿಂದಲೇ ಎಲ್ಲರಿಂದಲೂ ಒಮ್ಮತ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಪರಿಸರ ಸಂಘಟನೆಗಳು, ರೈತ ಹಾಗೂ ದಲಿತ ಸಂಘಟನೆಗಳ ಕೆಲವು ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಕಂಬಳ ಆಯೋಜನೆಗೆ ವಿರೋಧ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರು. ಬರದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ, ನೀರಿನ ಬಳಕೆ, ಪರಿಸರದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಹಾಗೂ ಮೈಸೂರು ದಸರಾ ತನ್ನದೇ ಆದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸ್ವರೂಪ ಹೊಂದಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಂಬಳವನ್ನು ಸೇರಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬ ವಾದ ಮುಂದಿಟ್ಟಿದ್ದರು.
ಮೈಸೂರು-ಕೊಡಗು ಸಂಸದ ಯದುವೀರ್ ಕೃಷ್ಣದತ್ತ ಚಾಮರಾಜ ಒಡೆಯರ್ ಕೂಡ ಕಂಬಳವನ್ನು ದಸರಾದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸುವ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗೆ ವಿರೋಧ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರು. ಕಂಬಳವು ಕರಾವಳಿ ಭಾಗದ ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಆಚರಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಬೆಸೆದುಕೊಂಡಿರುವುದರಿಂದ ಅದನ್ನು ದಸರಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿತ್ತು. ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವ ಎಚ್.ಡಿ. ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಕೂಡ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಆಕ್ಷೇಪ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರು.
ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಕಂಬಳ ಸಂಘ ಹಾಗೂ ಕರಾವಳಿಯ ಕಂಬಳ ಸಂಘಟಕರು ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಲಿರುವ ಕಂಬಳಕ್ಕೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಬೆಂಬಲ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮಾಲೀಕರು, ಜಾಕಿಗಳು, ತೀರ್ಪುಗಾರರು ಹಾಗೂ ಸಹಾಯಕರು ಸೇರಿದಂತೆ ಕಂಬಳಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಎಲ್ಲ ವರ್ಗದವರು ಭಾಗವಹಿಸಲು ಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಸಂಘಟಕರು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸುಮಾರು 125 ಜೋಡಿ ಕೋಣಗಳು ಭಾಗವಹಿಸುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯೂ ಈ ಹಿಂದೆ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿತ್ತು.
ಎರಡು ದಿನಗಳ ಕಂಬಳ; ಭಾರಿ ಜನಸಂದಣಿಯ ನಿರೀಕ್ಷೆ
ಎರಡು ದಿನಗಳ ಕಂಬಳ; ಭಾರಿ ಜನಸಂದಣಿಯ ನಿರೀಕ್ಷೆ
ಪ್ರಸ್ತುತ ನಿರ್ಧಾರದಂತೆ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 18 ಮತ್ತು 19ರಂದು ಕಂಬಳ ನಡೆಯಲಿದೆ. ಇದು 2026ರ ಮೈಸೂರು ದಸರಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಲಿರುವ ವಿಶೇಷ ಆಕರ್ಷಣೆಯಾಗಲಿದೆ. ದಸರಾ ಮಹೋತ್ಸವದ ಉದ್ಘಾಟನೆ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 11ರಂದು ನಡೆಯಲಿದ್ದು, ವಿಜಯದಶಮಿಯ ಜಂಬೂಸವಾರಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 21ರಂದು ನಡೆಯಲಿದೆ ಎಂದು ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಕಂಬಳಕ್ಕೆ ಕರಾವಳಿಯಿಂದ ನೂರಾರು ಕೋಣಗಳನ್ನು ತರಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಸಾವಿರಾರು ಮಂದಿ ಕಂಬಳ ಮಾಲೀಕರು, ಜಾಕಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಹಾಯಕರು ಮೈಸೂರಿಗೆ ಆಗಮಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಕ್ರೀಡೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ, ಸಾರಿಗೆ, ವಸತಿ, ಭದ್ರತೆ ಹಾಗೂ ನಗರದ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳ ಮೇಲೂ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಒತ್ತಡ ಉಂಟಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.
ಕೇವಲ ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲ, ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವೈವಿಧ್ಯದ ಪ್ರದರ್ಶನವೇ?
ಕೇವಲ ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲ, ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವೈವಿಧ್ಯದ ಪ್ರದರ್ಶನವೇ?
ಕರಾವಳಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಪರಂಪರೆಯೊಂದಿಗೆ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿರುವ ಕಂಬಳವನ್ನು ಮೈಸೂರು ದಸರಾ ವೇದಿಕೆಗೆ ತರುವ ಸರ್ಕಾರದ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ರಾಜ್ಯದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಒಂದೇ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನವೆಂದು ಬೆಂಬಲಿಗರು ಪರಿಗಣಿಸಿದ್ದಾರೆ. ರಾಜ್ಯದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳ ಕಲೆ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಜನಪದ ಪರಂಪರೆಗಳಿಗೆ ಮೈಸೂರು ದಸರಾ ವೇದಿಕೆಯಾಗಬೇಕು ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯವೂ ಕೇಳಿಬಂದಿದೆ.
ಆದರೆ ವಿರೋಧಿಗಳ ವಾದವೂ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಮೈಸೂರು ದಸರಾ ತನ್ನದೇ ಆದ ಐತಿಹಾಸಿಕ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಪರಂಪರೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಪ್ರಾದೇಶಿಕವಾಗಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅರ್ಥ ಹೊಂದಿರುವ ಕಂಬಳವನ್ನು ಅದರೊಳಗೆ ಸೇರಿಸುವುದು ಸೂಕ್ತವೇ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಅವರು ಎತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ಕಂಬಳದ ಪ್ರವೇಶವು ಕೇವಲ ಕ್ರೀಡಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವಲ್ಲದೆ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚರ್ಚೆಯ ವಿಷಯವಾಗಿಯೂ ಪರಿಣಮಿಸಿದೆ.
ದಸರಾ ಕ್ರೀಡಾ ವೈವಿಧ್ಯಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಸೇರ್ಪಡೆ
ದಸರಾ ಕ್ರೀಡಾ ವೈವಿಧ್ಯಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಸೇರ್ಪಡೆ
ಮೈಸೂರು ದಸರಾ ಈಗಾಗಲೇ ಕುಸ್ತಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಕ್ರೀಡಾ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ವೇದಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಜಿಲ್ಲಾ ಆಡಳಿತದ ಅಧಿಕೃತ ಮಾಹಿತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ದಸರಾ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕ್ರೀಡೆ, ಕುಸ್ತಿ, ಜಂಬೂಸವಾರಿ, ಪಂಜಿನ ಕವಾಯತು ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳೆಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಂಬಳದ ಸೇರ್ಪಡೆ ದಸರಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಕ್ರೀಡಾ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಾಗಿದೆ. ಇದೇ ವೇಳೆ, ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಆಯೋಜನೆ ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಕಲ್ಯಾಣ, ನೀರಿನ ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಣದ ಸಮರ್ಪಕ ಬಳಕೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ವಿಚಾರಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರ ನೀಡಬೇಕಾದ ಸವಾಲನ್ನೂ ಸರ್ಕಾರದ ಮುಂದಿಟ್ಟಿದೆ.